Sollictatietips

Sollicitatietips

Het solliciteren
De voorbereiding
De sollicitatiebrief: - Het Curriculum Vitae (CV) - Je brief schrijven
Uitgenodigd... En dan?
Netwerken, de basis van verantwoord solliciteren

Solliciteren

Het doel van solliciteren is er voor zorgen dat de werkgever je aanneemt. Dus is het aan te raden bij de werkgever de indruk te wekken dat jij dé kandidaat voor de beschikbare vacature bent. Als je hem of haar daar niet van weet te overtuigen, krijg je immers ook de baan niet. Dat betekent dat je jezelf (en je kwaliteiten) moet verkopen tijdens de sollicitatieprocedure.

Verkopen dus,
dat wil zeggen dat je je positieve kwaliteiten op een gemotiveerde manier naar voren brengt. Dat is niet altijd even makkelijk. Veel sollicitanten zijn bang hun kwaliteiten teveel aan te dikken, zijn bang om arrogant over te komen. Jij weet echter al dat die baan voor jou is gemaakt, nu moet je daar alleen de werkgever nog van weten te overtuigen.
Probeer dus eventuele bescheidenheid te voorkomen. Stel je voor dat het niet zo is dat jij een werkgever nodig hebt, maar dat de werkgever niet zonder jou kan. Per slot van rekening heeft de werkgever een vraag (hij heeft een vacature openstaan) en jij hebt wat aan te bieden (je geweldige kwaliteiten).

Denk na

Wanneer een werkgever een vacature in de aanbieding heeft, zijn er een aantal wensen met betrekking tot zijn potentiële werknemer. Zo wil hij zeer waarschijnlijk dat de nieuwe baliemedewerkster er fris en verzorgd uitziet; ze moet per slot van rekening zijn relaties opvangen bij de balie. Een werkgever die op zoek is naar een heftruckchauffeur zal minder op het uiterlijk van de sollicitant letten dan in het voorbeeld van de baliemedewerkster. Aan een heftruckchauffeur worden weer andere eisen gesteld.
Als goede sollicitant weet je dus wat er van je gewenst wordt bij de vervulling van een bepaalde vacature. Pas als je precies weet waarnaar een werkgever op zoek is, kun je hem duidelijk maken waarom jij aan zijn vraag voldoet. Met andere woorden: zorg dat je voorbereid bent op je sollicitatie. Het staat slordig als je wel snel reageert, maar eigenlijk niet precies weet waarop. Dat soort dingen worden meestal vrij snel duidelijk.
Samenvattend:
• Solliciteren is jezelf verkopen
• Wees dus niet te bescheiden
• Bereid je voor
• Weet wat je wilt
• Sta op scherp

Solliciteren - de voorbereiding

Wanneer je op zoek gaat naar werk bestaat de eerste stap uit zelfonderzoek: wat wil je en wat kun je? Wanneer je dat eenmaal weet, kun je de markt gaan verkennen. Wat voor werk (dat binnen jouw mogelijkheden valt) is er bij jou in de buurt te vinden? Op het moment dat je èn weet wat je zelf wilt, èn weet wat er voor werk bij jou in de buurt voorhanden is, kun je deze gegevens op elkaar afstemmen en gaan solliciteren.
Stel: je hebt werkelijk geen idee over wat je nu wilt gaan doen. Misschien kun je dan eens gaan praten met een instantie als het Adviesbureau voor Opleiding en Beroep. De AOB's verzorgen onder meer de beroepskeuzetests voor de meeste arbeidsbureaus. Daarnaast hebben de AOB's contracten met de scholen in de regio. Ze begeleiden cursisten in het leerlingwezen, ze begeleiden en adviseren leerlingen en begeleiden schooldecanen. Neem gerust eens contact met ze op.

Tip:

Voor een goede sollicitatie heb je het één en ander aan informatie nodig. Afgezien van je eigen gegevens wil je, voor je gaat solliciteren, misschien nog iets meer weten van de functie waarnaar of het bedrijf waarbij je solliciteert. In zo'n geval mag je best even bellen met het bedrijf. En als je een prettig telefonisch onderhoud hebt gehad, bestaat bovendien de kans dat men je naam onthoudt.
Overigens kun je, als er bij de advertentie een telefoonnummer staat vermeld, ook gewoon bellen om een afspraak te maken voor een sollicitatiegesprek. Je slaat zo het altijd moeilijke briefschrijven over, je onderscheidt je van de andere sollicitanten en vergroot daarmee de kans op een baan!
Een (voorbereidend) telefoontje kan dus al van invloed zijn op de rest van de procedure: je maakt een eerste indruk. Zorg ervoor dat je, voordat je gaat bellen, precies weet wat je vragen wilt en waarom. Houdt tijdens het gesprek pen en papier bij de hand, waar je van tevoren een vragenllijstje op hebt gezet. Schrijf tijdens het gesprek belangrijke dingen op. Je kunt dan eventueel in een later stadium van de procedure terugkomen op eerder gedane uitspraken.

Positieve instelling

Als je dan een vacature hebt gevonden waarvan je weet wat de baan inhoudt, waarvoor je aan de gestelde eisen voldoet èn waar je zin in hebt, kan je aan de slag. Je kunt nu de werkgever met een positieve instelling tegemoet treden. Als je dan ook nog lekker uitgeslapen bent, ben je waarschijnlijk vrolijker, alerter en zekerder van jezelf dan het geval zou zijn als je niet voldoende rust zou hebben gehad. Zorg ervoor dat je 'op scherp staat'. Neem je eigen verantwoordelijkheid, laat je niet storen door externe factoren. (Tram gemist? Kon je dat niet voorkomen?) Schep je eigen kansen, neem weloverwogen risico's. Wees overtuigd van jezelf en denk vanuit de werkgever.
Samenvattend:
• Verken eerst jezelf en de (lokale) arbeidsmarkt voor je gaat solliciteren
• Bereid je voor, 'ken' het bedrijf en de vacante baan. internet of een belletje?
• Weet wat je wilt
• Sta op scherp

Solliciteren - de sollicitatiebrief

 

Het eerste dat een werkgever van je te zien krijgt, is in de meeste gevallen je sollicitatiebrief. Beschouw je sollicitatiebrief als je visitekaartje. De eerste selectie vindt vaak al plaats aan de hand van schifting van sollicitatiebrieven.
Werkgevers krijgen soms erg veel brieven op een vacature. Schrijf daarom je brief en C.V. niet met de hand. Handgeschreven brieven gaan niet zelden ongelezen richting versnipperaar. Gebruik dus het liefst een computer of een schrijfmachine, hoe onpersoonlijk dat ook over mag komen.
Je brief bestaat in ieder geval uit twee delen: je Curriculum Vitae (C.V.) en je brief. Het wordt aangeraden om met je C.V. te beginnen. Het vormt het uitgangspunt voor je brief, en in een later stadium voor het gesprek

Solliciteren - het Curriculum Vitae (CV)

Curriculum Vitae betekent 'levensloop'. Het C.V. is een beschrijving van wie je bent en wat je kunt. Je C.V. geeft naast je persoonlijke gegevens als adres, geboorteplaats en dergelijke een overzicht van je kennis, je werkervaring, je opleiding en je vaardigheden.
Het C.V. is je 'advertentie', het onderdeel van je reclamecampagne dat tot doel heeft je kwaliteiten te verkopen en een werkgever ervan te overtuigen dat jij voor hem erg interessant bent.
Wat kun je in je c.v. vermelden?:
• persoonlijke gegevens:
naam, adres, woonplaats, telefoonnummer, geboortedatum en -plaats.
• opleiding:
alle opleidingen/cursussen die je hebt gevold. Vermeld daarbij in welke periode je die opleiding/cursus hebt gevolgd en de behaalde diploma's.
• werkervaring:
vermeld ook eventueel uitzendwerk, stages en vakantiewerk. Geef hierbij de naam van het bedrijf, de vestigingsplaats, het jaar waarin je gewerkt hebt, je functie en een functieomschrijving aan.
• hobby"s:
het vermelden van hobby's geeft een werkgever een idee over je persoonlijkheid, of je graag met mensen omgaat en of je in teamverband kunt werken.
• overige informatie:
bijvoorbeeld spreekvaardigheid Engels, goede contactuele vaardigheden, leidinggevende capaciteiten, stressbestendigheid etc.
Kort, bondig en strak vormgegeven...
Je C.V. is kort, bondig, concreet en ziet er vooral strak vormgegeven (zie voorbeeld ) uit. De werkgever heeft, als het goed is, in één oogopslag duidelijk overzicht van wie je bent. Houd het bij voorkeur op één A-4tje, en vermeld geen zaken die niet direct van belang zijn. Werk consequent, geef jaartallen aan en werk met behulp van duidelijke kantlijnen. Maak geen spel- of typefouten en gebruik geen afkortingen...en zeker geen standaarddocument.

Je C.V. moet goed aansluiten bij de wensen en eisen van de werkgever. Het mag dus geen standaarddocument zijn waarvan je bij elke sollicitatie een uitdraai maakt. Bekijk per sollicitatie of je de inhoud van je C.V. moet aanpassen aan de vacature waar je op dat moment op reageert. Zorg er verder voor dat je zo min mogelijk 'gaten' in je C.V. hebt. Een werkgever zal altijd willen weten wat je gedaan hebt in het tijdsbestek dat je niet hebt vermeld.
Samenvattend:
• Begin het daadwerkelijke schrijven met je C.V.
• Schrijf brief en C.V. niet met de hand, maar met een machine of computer
• Je C.V. is geen standaarddocument
• Zorg voor een overzichtelijke opmaak
• Laat geen 'gaten' in je C.V. vallen
Je C.V. bevat in ieder geval de volgende elementen: persoonlijke gegevens, opleiding en werkervaring

Solliciteren - je brief schrijven

De inhoud van je brief moet de lezer overtuigen van je kwaliteiten en je motivatie. In je brief vertaal je je positieve eigenschappen naar voordelen voor de werkgever.
Je sollicitatiebrief geeft je even een beetje vrijheid. Hoewel je min of meer aan een standaard opmaak vastzit, kun je in je brief een beetje van je creativiteit kwijt, je mag (een beetje!) prikkelen. Laat in je brief zien dat je je huiswerk gedaan hebt, dat je goed voorbereid bent en dat je dus bekend bent met de functie waarvoor én het bedrijf waarbij je gaat solliciteren.
Je sollicitatiebrief moet een werkgever dus overtuigen van je motivatie en je positieve uitstraling. Omdat de lezer nog niets van je weet voordat hij de brief heeft gelezen, mag de brief geen onduidelijkheden bevatten. Let erop dat je een duidelijke structuur hanteert, en vermeld in je brief hoe je weet dat er een bepaalde vacature openstaat (naar aanleiding van... solliciteer ik naar de functie van...). Als je brief boeit, wordt de rest ook gelezen.
De lezer zal in eerste instantie je brief erg snel doorlezen. Als er weinig interessants in te lezen valt, zal deze al vrij snel op de stapel afwijzingen terechtkomen. Wanneer de brief echter boeit, wordt hij verder doorgelezen. Nu wordt ook het C.V. gelezen. Als schrijver begin je met het schrijven van je C.V. Voor de lezer heeft de brief echter de grootste aandachtswaarde. Je brief is het eerste selectiemiddel in de procedure. Het is dus van groot belang dat je pakkend schrijft. Het afwisselen van korte en lange zinnen en het gebruiken van veel actieve werkwoorden zijn enkele trucs die de leesbaarheid van je brief kunnen bevorderen. Wees zuinig met 'ik' aan het begin van zinnen.

Tips:

Tot slot nog wat losse tips.
Het is aan te raden de brief aan iemand persoonlijk te richten (Geachte heer... of Geachte mevrouw...). Zorg ervoor dat je wel zeker bent over het geslacht van degene waar je aan schrijft. Een dame aanschrijven als: "Geachte heer..." staat wat slordig. Een belletje vooraf is nooit weg.
Spreek nooit iemand met de voornaam aan, ook al ken je degene aan wie je de brief schrijft persoonlijk.
Als je, naast je C.V., besluit één of meerdere bijlages mee te sturen, stuur dan nooit originele documenten mee, maar stuur een kopie. Stel je voor dat je je originele diploma kwijtraakt. Vermeld onderaan de brief welke bijlages je hebt meegestuurd.
Gebruik geen P.S. Een P.S. betekent dat je niet goed hebt nagedacht tijdens het schrijven van je brief.
Samenvattend:
• 'Ken' de baan die je wilt en het bedrijf waar je solliciteert
• Schrijf kort, bondig en foutloos, maar vooral pakkend en leesbaar
• Je brief bevat in ieder geval de volgende elementen: afzender, plaats en datum, geadresseerde, aanhef, reden brief (eerste alinea), motivatie, geschiktheid, afsluiting met handtekening en eventueel bijlage(s).
• Adresseer bij voorkeur persoonlijk
• Stuur geen originele documenten mee
• Gebruik geen P.S.

Solliciteren - Uitgenodigd... En dan?

Goed. Je zag dus die passende vacature. Je hebt je goed voorbereid, wat dingetjes uitgezocht over de betreffende vacature en het bedrijf dat die baan in de aanbieding heeft. Misschien heb je al telefonisch contact gehad. Je brief is verstuurd. En dan word je uitgenodigd voor een gesprek. De laatste hindernis.
- 'Waarom wil je deze baan?' - over voorbereiding
- Goed gepresenteerd is half geschoren
- Tot slot nog enkele tips
- Samenvattend:

'Waarom wil je deze baan?' - over voorbereiding
Wat voor de hele procedure geldt, is bij het gesprek ook van belang: zorg ervoor dat je goed voorbereid bent. De uitslag van een sollicitatiegesprek is niet te voorspellen, maar wel te beïnvloeden. Jouw voorbereiding speelt hierbij een belangrijke rol.
Wanneer je aan het voorbereiden bent, probeer dan zelf een aantal vragen te bedenken die je kunt verwachten. Bedenk daarna de antwoorden die je gaat geven. Op deze manier verslik je je niet in de 'waarom-vraag'; deze wordt geheid gesteld. Jij hebt natuurlijk allang nagedacht over wat je in het aangeboden werk zo aantrekkelijk lijkt. Denk verder bijvoorbeeld aan:
• Waarom ben je bij je vorige werkgever weggegaan?
• Waarom ben je al zolang werkloos?
• Ben je niet wat jong/oud voor deze baan?
• Wat is je sterkste/zwakste kant?
• Waarom zouden we jou voor deze baan moeten nemen? Waarom niet?
• Heb je kinderen?
• wat wil je verdienen?
Neem je c.v. mee...
Als je bent uitgenodigd voor een gesprek zonder een brief te hoeven schrijven, kan er naar je c.v. gevraagd worden. Wanneer je je goed hebt voorbereid heb je dat dan maar mooi 'toevallig' meegenomen... en bedenk zelf vast wat vragen!


Misschien heb je zelf ook het één en ander te vragen. Zorg dat je een lijstje met vragen bij de hand hebt, over bijvoorbeeld de inhoud van de baan, de werktijden, opleidingsmogelijkheden , promotiekansen en dergelijke. Begin trouwens niet meteen over je salaris, over toeslagen of over een auto van de zaak. Wacht hiermee tot aan het einde van het gesprek. Als de werkgever er zelf dan niet over is begonnen, kun je het ter sprake brengen. Het is vrij normaal dat ná bespreking van de inhoud van het werk de beloning ervan ook aan bod komt. Zorg dat je pen en papier bij je hebt, én je agenda natuurlijk.
Omdat je je goed hebt voorbereid weet je precies waar je wordt verwacht voor je gesprek. Je weet ook hoe je er moet komen en hoeveel tijd het je kost om er te komen. Vanzelfsprekend heb je genoeg strippen op je kaart of genoeg benzine in je auto. Je weet van tevoren welke kleding je gaat dragen, en je hebt ervoor gezorgd dat die kleding schoon is. Zitten alle knopen er nog aan? Je vertrekt ruim op tijd, want haast veroorzaakt onnodige stress.
Goed gepresenteerd is half geschoren
De eerste vier minuten van het gesprek kunnen doorslaggevend zijn. De uiterlijke kenmerken vallen altijd direct op, hoe irrelevant het ook klinken mag. De Amerikaanse psycholoog Mehrabian stelt zelfs dat de eerste indruk binnen 40 seconden gemaakt is. Zorg ervoor dat die goed is, dus.
Uit onderzoek is gebleken dat veruit de meeste werkgevers van mening zijn dat de presentatie van de sollicitant zeer belangrijk is. Ruim de helft van de ondervraagden vermoedde dat een sollicitant die zichzelf goed kan presenteren, ook goed zal presteren. Werkgevers zijn vaak op zoek naar personeel dat 'bij het behang past'.
Dus:
Let dus op je gedrag, je stem, een eventueel dialect en je uiterlijk. Trek liever niet je oude kloffie aan onder het mom van 'ze moeten me maar nemen zoals ik ben'. Waak er echter voor niet overdressed te zijn. Pas je aan aan je gesprekspartner. Gebruik lichte make-up, geen al te zware luchtjes. Wees spaarzaam met juwelen.


Tot slot nog enkele tips
Gedurende de eerste fase van het gesprek zal de werkgever proberen je een beetje op je gemak te stellen. Je mag het drankje dat je aangeboden wordt gerust accepteren. Ga pas zitten als je een plaats krijgt aangeboden. Let op je houding: ga rechtop of licht voorovergebogen zitten met je borst vrij en je handen boven tafel. Ontspan je; de gesprekken die het beste verlopen, spelen zich af in een min of meer informele sfeer. Houdt je antwoorden zakelijk en kort. Als je de ander af en toe recht in de ogen kijkt, maak je een eerlijke(r) indruk. Als je te maken hebt met verschillende gesprekspartners is het raadzaam om ze om de beurt even aan te kijken. Als je in paniek raakt, neem dan even de tijd om adem te halen of wat te drinken. Laat je niet wegsturen, maar neem aan het einde van het gesprek zelf initiatief om te vertrekken. Overigens mag je best (voor je eigen gemoedsrust) vragen naar het verloop van het gesprek.
Samenvattend:
• Bij de voorbereiding:
• Maak een lijstje met te verwachten vragen, en de antwoorden daarop
• Maak een lijstje met vragen voor de werkgever
• Neem je c.v. mee
• Vergeet je agenda niet
• Is je vervoer geregeld?
• Is je kleding schoon en heel?
• Wat betreft het gesprek:
• Je eerste indruk is doorslaggevend!
• Zorg dat je er verzorgd, maar niet overdressed uitziet
• Wees spaarzaam met sieraden en luchtjes
• Let op je houding
• Ontspan je
• Houd je antwoorden zakelijk en kort
• Begin niet meteen over salaris o.i.d.

Solliciteren - Netwerken, de basis van verantwoord solliciteren

Werk moet je zoeken; het komt niet op je afwaaien. Je zoekt het in de krant, op Internet, op het arbeidsbureau of het uitzendbureau... òf via-via.
De eerste stap bij het concreet zoeken naar (nieuw) werk bestaat uit netwerken. Misschien heb je er nog niet zo bij stilgestaan, maar het eerste dat je doet als je op zoek bent naar werk is het aanspreken van mensen. Je vertelt je partner dat je op zoek gaat naar werk, je buurman, je sportmaatjes enzovoorts. Misschien heb je al eens ergens gewerkt, en benader je je oude werkgever.
Maar ook het doorspitten van het telefoonboek of de Gouden Gids naar voor jou interessante bedrijven hoort bij netwerken: je scherpt je contactenbestand aan. Netwerken wil eigenlijk zeggen dat je je sociale contacten in stand houdt. En dat doe je eigenlijk altijd, niet alleen maar wanneer je op zoek bent naar werk.
Netwerken is een dagtaak.
Als je écht fanatiek op zoek bent naar een baan, heb je daar een volledige dagtaak aan. Er gaat aardig wat tijd zitten in het doorspitten van de vacatures in de kranten, op internet en bij de verschillende bemiddelaars. Maar de netwerker gaat nog verder dan dat: hij gebruikt ook zijn 'vrije tijd' om te zoeken. De netwerker is vierentwintig uur per dag bezig met zijn speurtocht naar ingangen voor passend werk.
Een netwerker zoekt naar ingangen, niet naar een baan.
Netwerken doe je niet door het vriendje te worden van de zoon van de baas, of door aan iemand, waarvan je toevallig weet dat deze een bedrijf leidt, te vragen of hij of zij een baan voor je heeft. De netwerker is een voorzichtig mens dat niet op zoek is naar werk, maar naar manieren om aan werk te komen. Zo zal de netwerker niet vragen 'Heb jij misschien een baan voor me?', maar meer iets in de richting van 'Hoe zou ik het nu eens kunnen aanpakken om...', of 'Als ik aan jullie bedrijf een sollicitatiebrief richt, aan wie zou ik dat dan het beste kunnen doen?'
Netwerken is tweerichtingsverkeer; het is raadzaam om je netwerk warm te houden. Je contactpersoon wil graag op de hoogte gehouden worden. Had je wat aan zijn informatie? Heeft het noemen van zijn naam nog enig effect gehad? Hij heeft voor de informatie die je van hem hebt gekregen, zijn eigen netwerk aangesproken. Jij kunt hem nu vertellen of dat nog naar behoren functioneert.
Wees de werkgever te vlug af!
Als je netwerk eenmaal begint te werken, krijg je misschien wel een tip over een bepaalde vacature die (binnenkort) vrij komt. Wanneer je in zo'n geval de betreffende werkgever benadert, geef je in ieder geval aan dat je erg gemotiveerd bent. Bovendien zit geen enkele werkgever te wachten op weer zo'n slopende selectieprocedure. Weer een paar honderd van die brieven! Een netwerker kan hem een hoop kosten en moeite besparen. Wees de werkgever te vlug af!


Netwerken is leuk
Het opbouwen van netwerken wordt vaak eng gevonden. Veel mensen vinden het moeilijk om iemand zo gericht over zichzelf te benaderen. Het is vooral een kwestie van aan de slag gaan en wennen. Dan zul je vanzelf merken dat netwerken een hele leuke manier is om je kans op een baan te vergroten. Bedenk voor jezelf maar eens een situatie waarbij je anderen advies geeft, omdat je op een bepaald terrein meer kennis hebt dan de ander. Dit doe je vast met veel plezier en inzet. Wedden dat dit ook geldt voor de persoon die je benadert om te netwerken?
Samenvattend:
• Netwerken doe je vierentwintig uur per dag
• De eerste stap bij het zoeken naar werk bestaat uit netwerken
• De netwerker is niet op zoek naar werk, maar naar manieren om aan werk te komen
• Netwerken is tweerichtingsverkeer
• De netwerker is de werkgever te vlug af

Vind je vaste baan

Al 28 jaar is WR het Werving en Selectie bureau voor vaste banen.